राजकुमार ओली, १९ माघ,(पूर्व खबर)
आसन्न फागुन २१ गते हुने निर्वाचन नजिकिँदै जाँदा झापा क्षेत्र नम्बर ४ मा राजनीतिक चहलपहल बढेको छ । उम्मेदवारहरू घरदैलो अभियानमा व्यस्त छन् भने मतदाताहरू पनि विगतका काम र भविष्यका योजनाबारे गम्भीर छलफलमा जुटिरहेका छन् । यसै सन्दर्भमा नेकपा एमालेका सांसद एलपी साँवा लिम्बुले अघिल्ला कार्यकालमा गरेका विकास निर्माणका कामबारे स्थानीय नागरिकहरूबीच व्यापक चर्चा भइरहेको छ ।
एलपी साँवा लिम्बु झापा–४ बाट दुई पटक निर्वाचित भइसकेका अनुभवी सांसद हुन् । उनी हाल तेस्रो जित अर्थात् ‘हेट्रिक’को लक्ष्यसहित चुनावी मैदानमा छन् । विगतमा उनले गरेका विकासका काम गाउँ–गाउँसम्म पुगेको स्थानीयहरू बताउँछन् । सडक, खानेपानी, शिक्षा, स्वास्थ्य तथा सामाजिक पूर्वाधार विकासमा देखिएको सक्रियताका कारण धेरै मतदाताले उनलाई “काम गर्ने नेता”का रूपमा लिएको पाइन्छ ।
गाउँसम्म पुगेको सडक र पूर्वाधार विकास
झापा–४ का ग्रामीण बस्तीहरूमा पुग्दा धेरै स्थानीयले सबैभन्दा पहिला सडकको चर्चा गर्छन् । गौरीगञ्ज गाउँपालिकाका स्थानीय किसान धनप्रसाद लिम्बु भन्छन्, “पहिला हिउँदमा धुलो र वर्षामा हिलोले हिँड्नै गाह्रो हुन्थ्यो । अहिले गाउँसम्म कालोपत्रे सडक पुगेपछि कृषि उपज बजार लैजान सजिलो भएको छ ।”
उनका अनुसार सडक विस्तारमा सांसद लिम्बुको पहल निर्णायक रह्यो ।
यस्तै, शिवशतासि की गृहिणी माया उप्रेती पनि विकासका काममा परिवर्तन आएको महसुस गर्छिन् । “विद्यालय जाने बालबालिकादेखि बिरामी बोकेर अस्पताल जानेसम्म सबैलाई सडकले राहत दिएको छ,” उनी भन्छिन्, “यी कामहरू कागजमा होइन, व्यवहारमै देखिन्छन् ।”
शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा सुधार
स्थानीय नागरिकहरूका अनुसार एलपी साँवा लिम्बुको अर्को प्राथमिकता शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्र रहेको छ । झापा–४ भित्रका सामुदायिक विद्यालयहरूमा भवन निर्माण, शौचालय, खानेपानी र शैक्षिक सामग्रीमा सहयोग पुगेको शिक्षकहरू बताउँछन् ।
कन्काई–५ का शिक्षक रामकुमार काफ्ले भन्छन्, “विद्यालय भवन जिर्ण अवस्थामा थियो । बजेट व्यवस्थापन गरेर नयाँ कक्षाकोठा बनाइयो । यसले पढाइको वातावरण नै परिवर्तन गरिदियो ।”
स्वास्थ्यतर्फ पनि आधारभूत स्वास्थ्य चौकीहरूको स्तरोन्नति, उपकरण र जनशक्ति व्यवस्थापनमा पहल भएको उनीहरूको भनाइ छ ।
शिवगञ्ज बजारमा स्वास्थ्य चौकीमा उपचार गराइरहेकी वृद्धा देवीमाया दर्जी भन्छिन्, “पहिला सानो समस्या हुँदा पनि निजी अस्पताल धाउनुपर्थ्यो । अहिले स्वास्थ्य चौकीमै धेरै सेवा पाइन्छ ।”
खानेपानी र सामाजिक पहुँच
झापा–४ का केही बस्तीमा अझै पनि खानेपानी समस्या चुनौतीका रूपमा रहेको भए पनि विगत केही वर्षमा धेरै सुधार भएको स्थानीयको भनाइ छ । सांसद विकास कोष र संघीय बजेटमार्फत खानेपानी योजनाहरू सञ्चालन भएपछि दैनिक जीवन सहज बनेको उनीहरू बताउँछन् ।
बैगुन्धुरा–नजिकैको गाउँका स्थानीय युवा सागर तामाङ भन्छन्, “खानेपानी योजनाले महिलाहरूको समय बचत भएको छ । पहिले घण्टौँ पानी बोक्नुपर्थ्यो । अहिले घरघरमा धारा पुगेको छ ।”
यसका साथै अपांगता भएका व्यक्ति, ज्येष्ठ नागरिक र विपन्न वर्ग लक्षित सामाजिक कार्यक्रमहरूमा पनि सहयोग पुगेको स्थानीयको अनुभव छ ।
प्रत्यक्ष संवाद र पहुँचयोग्य नेता
स्थानीय नागरिकहरू एलपी साँवा लिम्बुलाई “भेट्न सकिने नेता”का रूपमा चित्रण गर्छन् । घरदैलो अभियान मात्र होइन, समस्या पर्दा फोन उठाउने र गाउँमै पुगेर सुन्ने बानीले उनलाई जनतासँग नजिक बनाएको उनीहरूको भनाइ छ ।
झापा–४ का युवा समाजसेवी नवीन लिम्बु भन्छन्, “सबै समस्या एकैचोटि समाधान हुँदैन । तर जनताले कुरा राख्न पाउने र सुनिदिने नेतृत्व चाहिन्छ । यो पक्षमा एलपी साँवा लिम्बु अरूभन्दा अघि देखिन्छन् ।”
आलोचना र अपेक्षा पनि छन्
यद्यपि सबै मतदाता पूर्ण सन्तुष्ट भने छैनन् । केही युवाहरूले रोजगारी र उद्योग स्थापनामा अझ ठोस काम हुनुपर्ने अपेक्षा राखेका छन् । स्थानीय व्यापारी प्रकाश श्रेष्ठ भन्छन्, “पूर्वाधारमा काम भयो, अब रोजगारी सिर्जना हुने उद्योगतर्फ ध्यान जानुपर्छ ।”
यसलाई स्वीकार्दै धेरै नागरिकले आगामी कार्यकालमा रोजगारी, कृषि आधुनिकीकरण र युवा पलायन रोक्ने नीति आवश्यक रहेको बताएका छन् ।
समग्र मूल्यांकन
समग्रमा हेर्दा झापा क्षेत्र नम्बर ४ मा एलपी साँवा लिम्बुले गरेका विकास निर्माणका कामलाई स्थानीय नागरिकहरूले सकारात्मक रूपमा मूल्यांकन गरेका छन् । सडक, शिक्षा, स्वास्थ्य र खानेपानीजस्ता आधारभूत क्षेत्रमा देखिएको सुधारले उनको राजनीतिक आधार बलियो बनाएको देखिन्छ ।
अन्तिम निर्णय मतदाताकै हातमा भए पनि गाउँ–गाउँमा सुन्न पाइने आवाजले एलपी साँवा लिम्बुलाई अनुभवी, पहुँचयोग्य र विकासमुखी नेताका रूपमा चित्रण गरिरहेको छ । यही कारण आगामी निर्वाचनमा उनी ‘हेट्रिक’को लक्ष्यसहित बलियो दाबेदारका रूपमा उभिएको राजनीतिक विश्लेषकहरू बताउँछन् ।