यज्ञकुमारी रुचाल, २० चैत मेचीनगर: ।(पूर्व खबर)
किशोरी अमिशा पराजुलीमाथि सामाजिक सञ्जालमा भइरहेको निरन्तर साइबर बुलिङ र मानमर्दनको घटनाले अहिले लैंगिक संवेदनशीलता र अभिव्यक्ति स्वतन्त्रताको प्रश्नलाई फेरि बहसमा ल्याएको छ।
केही दिनअघि काठमाडौँमा आयोजित शान्तिपूर्ण प्रदर्शनमा सहभागी भई आफ्ना धारणा सार्वजनिक गरेपछि अमिशा लक्षित आक्रमणको शिकार बनेकी हुन्। सामाजिक सञ्जालमा उनीविरुद्ध अपमानजनक टिप्पणी, चरित्र हत्या र यहाँसम्म कि धम्कीसमेत आउन थालेपछि उनको मानसिक तथा सामाजिक सुरक्षामाथि गम्भीर प्रश्न उठेको छ।
यही सन्दर्भमा मेचीनगर पुरुष सञ्जालले औपचारिक रूपमा प्रतिक्रिया दिँदै घटनाप्रति आपत्ति जनाएको हो। सञ्जालका संयोजक मोहन काजीद्वारा जारी विज्ञप्तिमा अमिशामाथि भएको व्यवहारलाई “असभ्य र आपराधिक” भन्दै कारवाहीको माग गरिएको छ।
सञ्जालले यो विषयलाई व्यक्तिगत घटना मात्र नभई व्यापक सामाजिक समस्याको रूपमा लिएको जनाएको छ। विज्ञप्तिमा भनिएको छ कि महिलाहरूले आफ्ना विचार राख्दा उनीहरूलाई लक्षित गरेर गरिने साइबर आक्रमणले उनीहरूलाई सार्वजनिक जीवनबाट पछि हटाउन खोज्ने प्रवृत्ति देखिन्छ, जुन लोकतान्त्रिक मूल्यविरुद्ध हो।
सञ्जालले यसअघि सुर्खेतमा भएको इनिशा विकको घटनापछि पनि सामाजिक सञ्जालमा देखिएको असंवेदनशील प्रतिक्रियालाई उदाहरण दिँदै नेपाली समाजमा अझै पनि लैंगिक चेतनाको अभाव रहेको उल्लेख गरेको छ।
किन लियो पुरुष सञ्जालले एक्सन?
पुरुष सञ्जालका अनुसार,
महिलामाथि हुने अनलाइन हिंसा बढ्दो अवस्थामा छ
पीडितलाई एक्लो महसुस गराउने प्रवृत्ति हानिकारक छ
पुरुषहरू पनि लैंगिक समानताको पक्षमा उभिनु आवश्यक छ
सञ्जालले अमिशामाथिको आक्रमणलाई अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता र मानव अधिकारमाथिको ठाडो प्रहारको रूपमा व्याख्या गर्दै दोषीलाई कानुनी कारवाही गर्न माग गरेको छ।
साथै, डिजिटल माध्यमलाई सुरक्षित बनाउन राज्यले प्रभावकारी नीति र कार्यान्वयनमा जोड दिनुपर्ने आवश्यकता औंल्याइएको छ।
निष्कर्षतः, अमिशाको घटना एउटा प्रतिनिधि उदाहरण बनेको छ, जसले नेपाली समाजमा महिलामाथि हुने साइबर हिंसाको वास्तविकता उजागर गरेको छ। यस्तो अवस्थामा पुरुष सञ्जालको हस्तक्षेपले लैंगिक न्यायका सवालमा साझा जिम्मेवारीको सन्देश दिएको देखिन्छ। महिला हिंसाको विषयमा मनोविद डा शालिग्राम भट्टराईले किशोरीहरू माथि यस्ता घटनाले मानसिक स्वास्थ्यमा समस्या आउने र सरकारले समेत यस्ता विषयमा गम्भीर बन्नुपर्ने बताएनु भएकोछ ।
